Finanse

OKI – Osobiste Konto Inwestycyjne od 2027: zasady i limity

Tomasz Rataj

OKI – Osobiste Konto Inwestycyjne od 2027: zasady i limity

Osobiste Konto Inwestycyjne (OKI) zacznie działać 1 stycznia 2027 roku. Zyski z aktywów na OKI nie są objęte 19-procentowym podatkiem Belki, a jeśli średnia wartość twoich kwalifikowanych aktywów nie przekracza 100 tys. zł (w tym maksymalnie 25 tys. zł w lokatach i obligacjach oszczędnościowych), nie płacisz żadnego podatku. Od nadwyżki ponad limit płaci się podatek od wartości aktywów – w 2027 roku 0,85% rocznie.

Podstawą jest ustawa z 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych (Dz.U. 2026 poz. 1098), podpisana przez prezydenta 13 sierpnia 2026 r. Część szczegółów – m.in. wzór zeznania i oferty instytucji – jest jeszcze dopracowywana.

OKI w pigułce

ElementZasada
Start1 stycznia 2027 r.
Kto może założyćkażda osoba fizyczna, która ukończyła 18 lat
Liczba kontmożna mieć kilka OKI, ale limity liczy się łącznie
Limit wpłatbrak
Limit zwolnienia100 tys. zł średniej wartości aktywów kwalifikowanych
W tym część „oszczędnościowa”maks. 25 tys. zł (lokaty, obligacje skarbowe oszczędnościowe, bony, najbezpieczniejsze fundusze)
Podatek ponad limit0,85% od nadwyżki w 2027 r.; potem stawka powiązana ze stopą referencyjną NBP
Wypłatyw dowolnym momencie, bez warunku wieku
Wpłatytylko gotówka (przelew) – nie przeniesiesz akcji z innego rachunku

Kto i gdzie założy OKI

Umowę o OKI zawrze każdy pełnoletni. Konto jest zawsze indywidualne – nie ma OKI wspólnego dla małżonków. Ofertę mogą przygotować banki, domy maklerskie, towarzystwa funduszy inwestycyjnych, zakłady ubezpieczeń (ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe) oraz dobrowolne fundusze emerytalne.

Nie każda instytucja zaoferuje wszystkie rodzaje aktywów. Bank może dać dostęp głównie do lokat, a dom maklerski do akcji i obligacji. Pod koniec października 2026 r. tylko nieliczne instytucje zapowiedziały swoje OKI, a cenniki nie były jeszcze znane – warto poczekać na porównania opłat przed wyborem.

Jak działa limit 100 tys. zł

Limit dotyczy średniej wartości aktywów w ciągu roku, a nie jednorazowej wpłaty. Liczy się suma ze wszystkich twoich OKI.

Zwolnienie obejmuje tzw. aktywa kwalifikowane. Według ustawy to m.in.:

  • akcje spółek notowanych w Polsce,
  • obligacje i listy zastawne w złotych (bez obligacji strukturyzowanych),
  • środki pieniężne w złotych,
  • fundusze, które inwestują co najmniej 70% w aktywa kwalifikowane.

Do części oszczędnościowej (maks. 25 tys. zł z puli 100 tys. zł) wliczają się lokaty w złotych, detaliczne obligacje skarbowe, bony skarbowe i fundusze o najniższym poziomie ryzyka spełniające warunki ustawy.

Na OKI można też trzymać aktywa zagraniczne, ale co do zasady nie korzystają one ze zwolnienia. Limity mają być waloryzowane o inflację od 2030 r.

Podatek od wartości aktywów – przykład

Jeśli średnia wartość aktywów w roku przekroczy limit, od nadwyżki płacisz podatek od wartości aktywów. W 2027 roku stawka to 0,85%. W kolejnych latach ma wynosić 19% stopy referencyjnej NBP z 31 października roku poprzedniego, nie mniej niż 0,1%.

Przykład: średnia wartość twoich aktywów na OKI w 2027 r. wyniosła 150 tys. zł.

  • nadwyżka: 150 000 – 100 000 = 50 000 zł,
  • podatek: 50 000 × 0,85% = 425 zł.

Ważne: ten podatek płaci się od wartości, a nie od zysku. Jeśli twoje inwestycje stracą, a średnia wartość i tak przekroczy limit, podatek nadal będzie należny. To główna różnica w porównaniu z Belką, którą płaci się tylko od zysku.

Zeznanie (OKI-ZR) składa się elektronicznie w terminie od 15 marca do 31 maja roku następnego, a podatek wpłaca na mikrorachunek podatkowy. Formularz był jesienią 2026 r. jeszcze w przygotowaniu. Do 100 tys. zł nie musisz niczego rozliczać.

Kiedy OKI się opłaca

  • Inwestujesz w akcje lub fundusze do 100 tys. zł – zysk jest w całości wolny od podatku. Przy dużych zyskach różnica w porównaniu ze zwykłym rachunkiem maklerskim może sięgać tysięcy złotych.
  • Trzymasz lokatę do 25 tys. zł – oszczędzasz Belkę od odsetek, ale przy typowym oprocentowaniu to raczej kilkadziesiąt–sto kilkadziesiąt złotych rocznie. Sprawdź jednak, czy bank nie da na OKI gorszego oprocentowania niż na zwykłej lokacie. O tym, jak porównywać oferty, piszemy w poradniku o lokatach i oszczędzaniu.
  • Masz dużo powyżej limitu, głównie na lokatach – podatek od wartości może przewyższyć oszczędność na Belce. Wtedy część środków lepiej trzymać poza OKI.

OKI, IKE i IKZE – porównanie

OKIIKEIKZE
Celelastyczne inwestowanieemeryturaemerytura
Limit wpłatbrakroczny, ustalany co rokroczny, ustalany co rok
Ulga podatkowabrak Belki do limitu wartościbrak Belki przy wypłacie po spełnieniu warunków wieku i stażuwpłaty odliczasz od dochodu w PIT, wypłata opodatkowana 10%
Wypłatakiedy chceszbez podatku po 60. r.ż. (lub 55. z prawem do emerytury)po 65. r.ż.
Podatek przy dużych kwotach0,85% od nadwyżki (2027)brakbrak

OKI nie zastępuje IKE ani IKZE – możesz korzystać ze wszystkich trzech. Jeśli oszczędzasz na emeryturę i nie potrzebujesz pieniędzy wcześniej, IKE i IKZE nadal dają mocne korzyści. OKI to raczej „poduszka z bonusem” na cele średnioterminowe. Pamiętaj, że ulgę z IKZE rozliczasz w zeznaniu rocznym, np. przez Twój e-PIT.

Na co uważać

  • Opłaty. Ustawa przewiduje bezpłatne podstawowe operacje, ale prowizje transakcyjne i opłaty za zarządzanie funduszami nadal będą. Porównaj je, zanim przeniesiesz oszczędności.
  • Średnia, nie stan na koniec roku. Duża wpłata w styczniu „waży” bardziej niż taka sama w grudniu.
  • Kilka OKI = jeden limit. Rozbicie pieniędzy na dwa konta nie podwaja zwolnienia.
  • Brak przeniesienia papierów. Akcji z obecnego rachunku maklerskiego nie przeniesiesz na OKI – trzeba je sprzedać (i zapłacić Belkę od zysku) i kupić ponownie.

Więcej o planowaniu domowych finansów znajdziesz w kategorii finanse.

Najczęściej zadawane pytania

Od kiedy można założyć OKI?

Ustawa wchodzi w życie 1 stycznia 2027 roku. Pierwsze konta będą dostępne, gdy instytucje finansowe przygotują oferty – część zapowiedziała to na początek 2027 r.

Czy na OKI jest limit wpłat?

Nie. Limit 100 tys. zł dotyczy średniej wartości aktywów zwolnionych z podatku, a nie wpłat. Możesz wpłacić więcej, ale od nadwyżki zapłacisz podatek od wartości aktywów.

Czy na OKI trzeba płacić podatek Belki?

Nie. Zyski z aktywów na OKI nie są objęte podatkiem Belki. Zamiast tego, przy przekroczeniu limitów, płaci się podatek od wartości aktywów.

Czy można wypłacić pieniądze z OKI w każdej chwili?

Tak. Ustawa nie przewiduje minimalnego wieku ani okresu oszczędzania.

Czy małżonkowie mogą mieć wspólne OKI?

Nie. Każde OKI ma jednego właściciela, ale każdy z małżonków może założyć własne i mieć własny limit.

Źródła

Tagi: OKIInwestowaniePodatek BelkiOszczędzanie2027

Przeczytaj również